Kiến thức

Giáo án đại số lớp 9 tiết 30: PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT HAI ẨN-Toan123.vn

Bạn đang xem: Giáo án đại số lớp 9 tiết 30: PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT HAI ẨN-Toan123.vn

Giáo án đại số lớp 9 tiết 30: PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT HAI ẨN

Ngày soạn:………………

 

Ngày dạy:……………….

Tiết 30  :    PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT HAI ẨN

I. Mục tiêu:

Qua bài này giúp HS:

1.Kiến thức

– Phát biều được khái niệm phương trình bậc nhất hai ẩn và nghiệm của nó. Nêu được tập nghiệm của một phương trình bậc nhất hai ẩn và biểu diễn hình học của nó.

– Tìm được công thức nghiệm tổng quát và vẽ được đường biểu diễn tập nghiệm của một phương trình bậc nhất hai ẩn.

– Phát hiện được công thức nghiệm tổng quát của phương trình bậc nhất hai ẩn.

2.Kỹ năng

  • Tính được số gà, chó trong bài toán cổ. 
  • Biểu diễn chính xác nghiệm của phương trình bậc nhất hai ẩn trên mặt phẳng tọa độ.
  • Viết được nghiệm tổng quát của phương trình bậc nhất hai ẩn.

3.Thái độ– Nghiêm túc và hứng thú học tập.

– Yêu thích môn học.

4. Định hướng năng lực

– Năng lực tính toán

– Năng lực giải quyết vấn đề

– Năng lực hợp tác.

– Năng lực ngôn ngữ

– Năng lực giao tiếp.

– Năng lực tự học.

Phẩm chất: Tự lập, tự tin.

II. Chuẩn bị:

     – Gv : Thước thẳng, bảng phụ, phấn mầu.

     – Hs : Thước thẳng, ôn tập kiến thức.

III. Tiến trình dạy học:

1.Ổn định (1 phút)                

2.Kiểm tra bài cũ (Kết hợp trong giờ dạy)                                                                   

3.Bài mới

HOẠT ĐỘNG CỦA GV

HOẠT ĐỘNG CỦA HS

NỘI DUNG

A – Hoạt động khởi động (2 phút)

Mục tiêu: HS gọi được ẩn phụ và biểu diễn các phương trình theo dữ kiện đề bài cho, phát hiện được ví dụ về phương trình bậc nhất hai ẩn.

Phương pháp: Nêu vấn đề, thuyết trình, vấn đáp.

Chúng ta đã được học về phương trình bậc nhất một ẩn. Trong thực tế còn có các tình huống dẫn đến phương trình có nhiều hơn một ẩn, như phương trình bậc nhất hai ẩn. Ví dụ trong bài toán cổ “Vừa gà vừa chó”. Nếu ta ký hiệu số gà là x, số chó là y thì giả thiết có 36 con vừa gà vừa chó suy ra x + y = 36. giả thiết có 100 chân cả gà và chó suy ra 2x + 4y = 100. Đó là các ví dụ về phương trình bậc nhất hai ẩn. Trong chương chúng ta sẽ học các nội dung như:

  • Phương trình và hệ phương trình bậc nhất hai ẩn.
  • Các cách giải hệ phương trình.
  • Giải bài toán bằng cách lập hệ phương trình.

B – Hoạt động hình thành kiến thức – 36 phút.

Khái niệm về phương trình bậc nhất hai ẩn

Mục tiêu: Hs nắm được khái niệm về phương trình bậc nhất hai ẩn và tập nghiệm của pt bậc nhất hai ẩn, biết cách biểu diễn tập nghiệm bằng hình vẽ

Phương pháp: Nêu vấn đề, thuyết trình, vấn đáp.

*Mục tiêu:

* Giao nhiệm vụ: Làm các bài tập ?1,?2 và các ví dụ

*Hình thức tổ chức: Hoạt động cá nhân

*Tiến hành hoạt động:

Ta thấy x+y=36; 2x+4y=100 là các ví dụ về phương trình bậc nhất hai ẩn.

 – gv giới thiệu định nghĩa

(Như phần Nội dung)

Cách nói khác: Là hệ thức có dạng ax + by = c trong đó a; b; c là các hệ số a và b không đồng thời bằng 0

 

NV1: Hãy lấy ví dụ về phương trình bậc nhất hai ẩn

 NV2: Củng cố: Trong các phương trình sau, pt nào là pt bậc nhất hai ẩn? xác định các hệ số a,b,c  tương ứng.

a) 4x-0,5y=0     b) 3x2+x=5

c) 0x-3y=0       d) 2x-0y=0

e) 0x+0y=2      f) 2x+y-z=3

     Gv: Xét phương trình x+y=36. Ta thấy x=2; y=34 thì giá trị của vế trái bằng vế phải. Ta nói cặp số x=2; y=34 hay cặp số (2;34) là một nghiệm của phương trình

      Gv giới thiệu nghiệm của pt bậc nhất hai ẩn.

 NV3: ? Có kết luận gì về số nghiệm của pt bậc nhất hai ẩn

Ví dụ 2: Chứng tỏ cặp số (3;5) là một nghiệm của phương trình 2x – y = 1

Gv nêu chú ý sgk

   Yêu cầu hsinh trả lời ?1; ?2

   Hãy nêu nhận xét về số nghiệm của phương trình

 2x – y = 1

  Gv đưa ra công thức ngh TQ của ?2

 

 

 

 

 

 

Học sinh chú ý lắng nghe, ghi nhớ.

 

 

 Hs nhắc lại đ/n

 

 

 

 

 

Ví dụ:  Học sinh tự nêu.

 

 

+, a; c; d là các pt bậc nhất 2 ẩn

a) a = 4; b = -0,5; c= 0

c) a = 0; b = -3; c= 0.

d) a = 2; b = 0; c= 0.

 

 +, b; e; f không là pt bậc nhất 2 ẩn

 

 

 

 

 hs ghi nhớ

 

 

PT bậc nhất 2 ẩn có vô số nghiệm

 

 

 

 

 

 

Học sinh phát biểu nhận xét.

 

1. Khái niệm về phương trình bậc nhất hai ẩn.

 

+Tổng quát: Phương trình bậc nhất hai ẩn x, y là hệ thức có dạng:        ax + by = c   (1)

Trong đó a, b, c là các số đã biết và a#0 hoặc b#0

 

 

Ví dụ: 3x + 2y = 6

            0x-3y=7

            x+y=-3

 

 

 

 

 

 

 +$x={{x}_{0}}$;$y={{y}_{0}}$ thỏa mãn $a{{x}_{0}}+b{{y}_{0}}=0$ suy ra (x0; y0) là nghiệm của pt bậc nhất hai ẩn $ax+bytext{ }=0$

 + Pt bậc nhất hai ẩn có vô số nghiệm. Mỗi nghiệm (x0; y0) được biểu diễn bởi 1 điểm trên mặt phẳng tọa độ.

?1: Cặp số (1;1) cũng là một nghiệm của phương trình 2x–y=1

tương tự (0,5; 0) cũng là nghiệm của phương trình

b) Các nghiệm khác như (0; – 1) ; (2;3) ………..

Phương trình 2x – y = 1 có vô số nghiệm mỗi nghiệm là một cặp số

Tập nghiệm của phương trình bậc nhất hai ẩn

Mục tiêu: HS phát hiện được trong mặt phẳng tọa độ, tập hợp các điểm biểu diễn nghiệm của phương trình bậc nhất hai ẩn là 1 đường thẳng.

Phương pháp: Nêu vấn đề, thuyết trình, vấn đáp.

   (Hoạt động cá nhân)

 Ta đã biết phương trình bậc nhất hai ẩn có vô số nghiệm, vậy làm thế nào để biểu diễn nghiệm của phương trình?

    Gv giới thiệu cách biểu diễn nghiệm của pt 2x-y=1

    Trong mặt phẳng toạ độ Oxy tập hợp các nghiệm được biểu diễn các nghiệm của phương trình (2) là đường thẳng y=2x-1 ( gv treo bảng phụ vẽ sẵn hình 1 )

 

 

 

Xét PT: 0x +2y = 4 (4)

+Hãy chỉ ra vài nghiệm PT(4)? Vậy nghiệm TQ của (4)?

+Yêu cầu HS biểu diễn nghiệm TQ của PT (4)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Xét PT:4x+0y=6 (5)

+Hãy chỉ ra vài nghiệm PT(5)? Vậy nghiệm TQ của (5)?

+Yêu cầu HS biểu diễn nghiệm TQ của PT (5)

 

 

Cho các phương trình sau:

0x + 2y = 0

0x + y = 0

4x + 0y = 6

x + 0y = 0

(Hoạt động nhóm)

– Nêu nghiệm tổng quát các phương trình

– Đường thẳng biểu diễn tập hợp nghiệm của mỗi phương trình là đường thẳng nào?

 

 

 

 

Treo bảng phụ ghi phần tổng quát SGK

 

Học sinh chú ý lắng nghe

 

Học sinh thực hiện câu hỏi 3? Một em lên bảng thực hiện .

 

Học sinh lên bảng vẽ đường thẳng y = 2x – 1 trên hệ trục toạ độ.

 

 

 

 

HS trả lời

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

HS trả lời

 

 

 

 

 

 

 

 

Học sinh hoạt động nhóm

Nửa lớp làm câu a,d

a) $y=0;text{ }xin R$

d) $x=0;text{ }yin R$

Nửa còn lại làm câu b,c

b) $x=dfrac{3}{2};text{ }yin R$

c) $x=0;text{ }yin R$

 

Học sinh treo kết quả hoạt động nhóm lên bảng.

 

2) Tập nghiệm của phương trình bậc nhất hai ẩn.

    +Xét phương trình : 2x – y = 1

CT NTQ: (x; 2x-1) hoặc viết

$left{ begin{array}{l}
x in R\
y = 2x – 1
end{array} right.$

 

 

 

 

– Tập nghiệm

S={x; 2x-1/x$in $R}

– Trên mặt phẳng tọa độ

 là đường thẳng y=2x-1

 

+ Xét phương trình 0x+2y =4

Ta nhận thấy phương trình có nghiệm với mọi x và y=2 nên ta có nghiệm tổng quát của phương trình là (x; 2 )              

 hay$left{ begin{array}{l}
{rm{y}} = {rm{2 }}\
{rm{  x}} in R
end{array} right.$              

 

Đồ thị                         

 

+ Xét phương trình 4x+0y =6

Ta nhận thấy phương trình có nghiệm với mọi x và x=1,5 nên ta có nghiệm tổng quát của phương trình là (1,5; y)

hay$left{ begin{array}{l}
{rm{x}} = 1,5{rm{ }}\
{rm{  y}} in R
end{array} right.$                      

Đồ thị:                                                               

       

Tổng quát: ( SGK)

C – Hoạt động luyện tập – 5 phút

 

Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học trong bài

PP: Vấn đáp, thuyết trình.

   Phương trình bậc nhất hai ẩn là gì? Nghiệm của phương trình bậc nhất hai ẩn? Có bao nhiêu nghiệm số?

Cho học sinh làm bài 2a; sgk

Một học sinh trả lời

 

Học sinh khác nhận xét bài làm của bạn

Một học sinh vẽ đường thẳng

 

 

 

 

 

D – Tìm tòi, mở rộng – 1 phút

Mục tiêu: – HS chủ động làm các bài tập về nhà để củng cố kiến thức đã học.

  – HS chuẩn bị bài mới giúp tiếp thu tri thức sẽ học trong buổi sau.

– Kĩ thuật sử dụng: Kĩ thuật viết tích cực

– Học bài

– Làm BTVN  bài 1,2,3 SGK, SBT. Đọc mục có thể em chưa biết. trang 8.

Chuyên mục: Kiến thức

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Check Also
Close
Back to top button
444 live app 444 live 444 live app 444live kisslive kiss live yy live yylive