Kiến thức

TÍNH CHẤT HÓA HỌC, ĐIỀU CHẾ VÀ ỨNG DỤNG CỦA ANKIN

TÍNH CHẤT HÓA HỌC, ĐIỀU CHẾ VÀ ỨNG DỤNG CỦA ANKIN

Trung tâm luyện thi, gia sư – dạy kèm tại nhà NTIC Đà Nẵng giới thiệu phần TÍNH CHẤT HÓA HỌC, ĐIỀU CHẾ VÀ ỨNG DỤNG CỦA ANKIN nhằm hổ trợ cho các bạn có thêm tư liệu học tập. Chúc các bạn học tốt môn học này.

Ngày đăng: 13-01-2018

38,320 lượt xem

Bạn đang xem: TÍNH CHẤT HÓA HỌC, ĐIỀU CHẾ VÀ ỨNG DỤNG CỦA ANKIN

III. Tính chất hoá học

* Nhận xét: Ankin có 2 liên kết π bền hơn anken nên ngoài việc tham gia phản ứng cộng và oxi hóa (thể hiện tính chất của hidrocacbon không no) thì ankin còn có khả năng tham gia phản ứng thế với ion kim loại (tính chất đặc trưng của ankin có liên kết 3 đầu mạch). 

 

1. Phản ứng cộng hợp

 – Giai đoạn 1: Liên kết ba → Liên kết đôi

 – Giai đoạn 2: Liên kết đôi → Liên kết đơn

 

a. Cộng hợp H2(điều kiện phản ứng Ni, t0 ankan

  Ví dụ:       

CH ≡ CH + H2xrightarrow{Ni, t^0} CH2 – CH3

CH ≡ CH + H2 xrightarrow{Pd, t^0} CH2 = CH2

Tổng quát: CnH2n-2 + 2H2  CnH2n+2 

 

 – Nếu điều kiện phản ứng Pd/PbCO3, tphản ứng dừng lại ở giai đoạn 1.

          CnH2n-2 + H2 → CnH2n 

 

* Lưu ý: 

 – Tuỳ thuộc vào xúc tác được sử dụng mà phản ứng cộng H2 vào ankin xảy ra theo các hướng khác nhau.

 – Thường thì phản ứng cộng H2 vào ankin thường tạo ra hỗn hợp gồm nhiều sản phẩm.

 – Số mol khí giảm = số mol H2 tham gia phản ứng. 

 

b. Cộng brom

CnH2n-2 + Br2  CnH2n-2Br2

CnH2n-2 + 2Br2  CnH2n-2Br4

* Lưu ý: 

 – Khối lượng dung dịch brom tăng chính là khối lượng ankin đã phản ứng. 

 

c. Cộng hợp hiđrohalogenua

  CHCH + HCl  CH2=CHCl (vinyl clorua)  (Hg2Cl2 ở 150 đến 2000C) 

   CHCH + HCN  CH2=CH-CN (nitrin acrylic) 

   CHCH + CH3COOH  CH3COOCH=CH2 (vinylaxetat) 

   CHCH + C2H5OH  CH2=CH-O-CH3 (etylvinylete)

 

d. Cộng H2O 

  – C2H2  anđehit                   

     CHCH + H2 CH3 – CHO (H2SO4, HgSO4, 800C) 

  – Ankin khác  xeton           

     CHC-CH3 + H2 CH3-CO-CH3 (H+)

2. Phản ứng trùng hợp

 – Đime hóa (điều kiện phản ứng: NH4Cl, Cu2Cl2, t0)                

2CHCH  CHC-CH=CH2 (vinyl axetilen) 

 – Trime hóa (điều kiện phản ứng: C, 6000C)                

3CHCH  C6H6 (benzen)

 – Trùng hợp (polime hóa) (điều kiện phản ứng: xt, t0, p)                  

nCHCH  (-CH=CH-)n  (nhựa cupren)

 

3. Phản ứng oxi hóa 

a. Phản ứng oxi hóa hoàn toàn

CnH2n-2 + (3n – 1)/2O2  nCO2 + (n – 1)H2O

 đặc điểm của phản ứng đốt cháy ankin: nCO2 > nH2O và nCO2 – nH2O = nankin.

 

b. Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn

 – Các ankin đều làm mất màu dung dịch thuốc tím ở nhiệt độ thường.

3C2H2 + 8KMnO4 + 2H2 3(COOK)2 + 2MnO2 + 2KOH

Nếu trong môi trường axit thì tạo thành CO2 sau đó CO2 phản ứng với KOH tạo thành muối.

 – Với các ankin khác sẽ có sự đứt mạch tạo thành hỗn hợp 2 muối.

R1-CC-R2 + 2KMnO4  R1COOK + R2COOK + 2MnO2

 

4. Phản ứng thế của ank-1-in 

 – Thí nghiệm: Sục khí axetilen vào dung dịch hỗn hợp AgNO3/NH3 có hiện tượng kết tủa màu vàng.

   CH ≡ CH + 2 AgNO3 + 2 NH3–> CAg ≡ CAg + 2 NH4NO3

 

* Lưu ý: 

 – Chỉ có C2H2 mới phản ứng với AgNO3 theo tỉ lệ mol 1:2; các ank-1-in khác chỉ phản ứng theo tỉ lệ 1:1.

 – Nếu có hỗn hợp ankin tham gia phản ứng với AgNO3 mà tỉ lệ mol của (ankin : AgNO3) = k có giá trị:

     + k > 1  có C2H2.

     + k = 1  ank-1-in

    + k = 1  hỗn hợp gồm 2 ank-1-in hoặc hỗn hợp C2H2 và ankin khác (không phải ank-1-in) có số mol bằng nhau.

 – Từ kết tủa vàng thu được có thể khôi phục lại ankin ban đầu bằng cách cho tác dụng với HCl.

CAgC-R + HCl  CHC-R + AgCl

(phản ứng này dùng để tách ank-1-in khỏi hỗn hợp)

 – Dung dịch AgNO3/NH3 và phản ứng này được dùng để nhận biết ank-1-in.

 

IV. Điều chế

 – Nhiệt phân metan: (15000C, làm lạnh nhanh)                                     

2CH4 → C­2H2 + 3H2 

 – Thủy phân CaC2: (có trong đất đèn)             

CaC2 + 2H2 Ca(OH)2 + C2H2

 

   – Axetilen cháy trong oxi tạo ra ngọn lửa có nhiệt độ khoảng 30000C nên được dùng trong đèn xì axetilen – oxi để hàn và cắt kim loại:

                             C2H2 + O2     2CO2 + H2O

Kết quả hình ảnh cho ung dung cua ankin

   Sử dụng axetilen phải rất cẩn trọng vì khi nồng độ axetilen trong không khí từ 2,5% trở lên có thể gây cháy nổ.

 – Axetilen và các ankin khác còn được dùng làm nguyên liệu để tổng hợp các hóa chất cơ bản khác như vinyl clorua, vinyl axetat, vinylaxetilen, anđehit axetic,..

 

  

Trung tâm luyện thi, gia sư – dạy kèm tại nhà NTIC Đà Nẵng

LIÊN HỆ NGAY VỚI CHÚNG TÔI ĐỂ BIẾT THÊM THÔNG TIN CHI TIẾT

ĐÀO TẠO NTIC  

Địa chỉ: 47 – Phan Văn Đạt, P.Hoà Khánh Bắc, Q.Liêu Chiểu, Tp.Đà Nẵng
Hotline:
0905540067 – 0778494857 

Email: daotaontic@gmail.com

Chuyên mục: Kiến thức

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Check Also
Close
Back to top button